“Sa k fèk pase la a?” “Men ki jan ou kab swa evite, swa sispann, swa reprann ou apre yon lide fin domnine sèvo w”

May 13, 2021
Education
Family Support
Basic Needs
News

Judith Lavori Keiser, Fondatè konpayi ki rele The Culture Company

Ou pa jann twouve w mele nan yon diskisyon epi diskisyon an pa ka fini? Nou kapab gen bon ladrès pou n kominike, men nan yon sitiyasyon ki lakòz anpil estrès nou bliye sèvi ak ladrès nou. Nou kòmanse pwouve yon pwen oubyen n ap defann yon pozisyon, epi anvan nou bat je nou, joure mete pye.

Sa rive tout moun. Pati nan sèvo nou yo rele amigdala a, oswa pati nan sèvo nou ki okipe afè santiman nou, reyaji pi rapid parapò ak estrès pase pati nan sèvo nou ki rasyonèl. Nou pi vit “goumen oswa nou kouri” lè yon danje prezante “sa domine” pòsyon nan sèvo nou ki rezonab la. Kalite reyaksyon rapid sa a kab sove lavi nou nan epòk kote tig te konn ap manje moun. Malgre tig pap kouri deyè nou ankò, sèvo nou toujou pare pou reyaji lè gen danje oswa lè gen yon sitiyasyon ki pote anpil estrès.

Chans pou nou, lè n pòte atansyon, nou kab analize lide ki domine sèvo nou, nou kab eseye sispann lide sa a, epi tanzantan nou kab menm evite pou sa pa rive nou pwochenn fwa.

PANDAN YON LIDE ANVAYI SÈVO OU

Sipoze ou reyalize ofiramezi w ap pale pi fò, epi san w kòmanse ap bouyi. Tout paran fè esperyans sa a – timoun yo konn egzakteman ki jan pou yo agase paran yo. Pafwa nou okouran sa ase pou nou reyalize

n ap pèdi kontwòl pandan n ap fè yon gwo kòlè. Nou gen raj, nou fristre epi nou pè, sa yo se enèji ki nan kò nou ki difisil pou n kontwole. Enèji sa a fè kò nou enkonfòtab, nou mal pou respire, epi sa fè misk nan tèt ou ak miks nan kou w vin rèd. Se sa k fè lè yon lide domine sèvo w, si ou fè kèk aktivite ak kò w sa ede w, paske sa vin kreye yon distraksyon pou wou, kon sa ou kab rekòmanse reflechi ankò.

Men kèk fason pou sipòte sitiyasyon an:

• Remake: Gade jan w santi w, ou kab santi kè w sere w, ou kab santi w sou tansyon, oubyen machwè w sere.

• Respire: Konsantre sou jan w ap respire. Rale souf ou dis fwa tou dousman. Oubyen konsantre sou konbyen chif ou kab konte pou w rale souf ou epi pou w lage souf ou, wè si w a pran plis tan chak fwa ou respire. Monte zepòl ou byen wo pandan w ap rale souf ou, epi lage zepòl ou desann pandan w ap lage souf ou. Detire kò w, pandan w ap eseye baye. Lè w baye sa kab wete tansyon nan kò ou epi lè w detire kò w sa fè w detire misk ki nan bra w ak misk ki nan do w.

• Fè yon ti poze: Soti nan chanm kote ou ye a, al kanpe lwen konpitè a oswa lwen telefòn nan pou yon ti moman. Deplase kote w ye a kon sa sevo w kab konsantre sou yon lòt bagay.

APRE BATAY LA

Gen de fwa nou pa remake yon lide ap domine sèvo nou jiskake batay la fini. Nou pa konn sa k ap pase, nou bat je nou epi nou mande tèt nou, “Ki sa fèk pase m la a?” Nan pwen sa a, sa ki enpòtan se reprann kontwòl tèt nou. Pale ak yon moun konsènan sa ki pouse nou nan pwen sa a epi ki sa ki fè nou pèdi kontwòl tèt nou. Eseye sonje ki sa yo te di w k ap domine sèvo w konsa. Èske se mesaj yo te ba wou a oubyen fason yo ba w mesaj la? Kouman w te santi w: ou te pè, ou te fache oubyen ou te fristre? Fouye zo nan kalaloueseye aprann yon bagay de tèt ou oswa de lòt moun nan. Lè n gen timoun, pou jan pwoteksyon yo konsène nou anpil lè yo aji san reflechi sa kab fè nou fache. Pafwa nou rele sou yo pou kache jan nou santi nou delivre lè nou wè yo anfòm, epi yo pa reyalize jan nou te pè poutèt sa ki te kab rive yo. Lè tout bagay fin frèt, sa se yon mesaj enpòtan pou nou fè pase: jan nou reyaji a se paske nou gan anpil renmen nan kè nou.

ANVAN YON LIDE DOMINE W YON PWOCHÈN FWA

Se vre, meyè fason pou w jere yon lide k ap domine w se evite l nèt. Gen kèk sitiyasyon ou twouve w ladan yo se sipriz yo ye, men gen kèk nou kab predi tankou chire pit nan fanmi, koze ki fè moun fache fasil, epi aksyon moun poze nan move moman tout sa yo se sitiyasyon ki bay estrès epi yo mennen konfli. Met sou sa ou vin gen tèt chaje viris Kowona a nou pa t atann nan, epi sa vin pi fasil pou moun gen mezantant.

Pou anpeche w pèdi kontwòl tout bagay, prepare w depi davans:

• Pran devan: Si w gen yon bagay ki deranje w, pran yon “randevou” pou w diskite sa anvan w fache tout bon. Chwazi yon bon lè pou n pale – pa pale twò ta nan aswè, pa al pale lè n prese oubyen lè n grangou.

• Imajine preparasyon w ap fè yo: Anvan w al fè yon konvèsasyon ki difisil ak yon moun, pa fè repetisyon pou w kanpe sou pozisyon ou pral pran an. Olye de sa, imajine sa lòt moun nan ap atann de wou, epi ki sa ou menm ou w ap atann de li. Tout moun gen bagay yo bezwen, se pa menm ak pozisyon nou pran, pozisyon nou pran se atitid ki maske ensekirite nou genyen lè n pa kab jwenn sa nou vle.

• Konsantre sou sa ki pozitif: Ki sa ki ta yon bon rezilta apre konvèsasyon sa a fini? Ki rezon ou genyen ki fè ou vle diskite sijè sa a? Ki sa ou vle akonpli? Konsantre sou sa ou vle, pa konsantre sou sa ou pè ki kab rive? Yon atitid ki pozitif fè w gen kontwòl sitiyasyon an epi sa kab ankouraje lòt moun nan suiv ou.

Se pa tout lè n ap kab evite yon lide domine lespri nou. Men nou kab eseye anpeche sa rive nou oubyen kontrarye yon lide ki kòmanse domine nou, epi menm si sa pa mache, nou kab fè efò pou nou eseye konprann pi byen pou ki sa sa rive nou. Plis nou pòte atansyon sou jan nou santi nou, jan nou fè efò pou nou kominike ak lòt moun, epi jan nou antrene fason pou nou kominike, n ap pi vit kab reponn kesyon sa a “ki sa k fèk rive la a?”

 Judith Lavori Keiser fonde konpayi ki pote non angle sa a “The Culture Company” pou akouraje timoun gen kè sansib atravè yon pwogram pou fè lapè. Pwogram Judy’s Pearls (Bijou Judy) yo ankouraje granmoun viv konsyamman epi viv ak konpasyon. Kontakte Judy sou imel sa a: info@peacethruplay.com.

Share this post

Learn More About CSC Broward

Accessibility Statement

Our organization provides leadership, advocacy and resources to enhance the lives of the children of Broward County and empower them to become responsible, productive adults.

Stay Connected